SWIFT a IBAN — czym się różnią

Kod SWIFT i numer IBAN występują obok siebie w każdym formularzu przelewu zagranicznego, ale odpowiadają na dwa różne pytania. Kod SWIFT (właściwie: BIC) wskazuje bank – instytucję, do której ma trafić komunikat płatniczy. IBAN wskazuje konkretny rachunek klienta w tym banku. Pierwszy identyfikator opisuje norma ISO 9362, drugi – ISO 13616.

Kod SWIFT (BIC) identyfikuje bank

BIC (Business Identifier Code) to identyfikator instytucji zdefiniowany w normie ISO 9362:2022. Norma wyznacza mu trzy zadania: adresowanie komunikatów, kierowanie transakcji biznesowych i identyfikowanie ich stron. Kody nadaje SWIFT, pełniący rolę Registration Authority normy, i to on prowadzi ich publicznie dostępny katalog (wyszukiwarka BIC na swift.com).

Podstawowa forma BIC ma 8 znaków: prefiks podmiotu (4 znaki), kod kraju (2 litery według ISO 3166-1) i sufiks podmiotu (2 znaki). Opcjonalny trzyznakowy identyfikator oddziału tworzy formę 11-znakową. Przykład: kod Banku Pekao PKOPPLPW to prefiks PKOP, kraj PL i sufiks PW; pełna forma 11-znakowa brzmi PKOPPLPWXXX.

IBAN identyfikuje rachunek

IBAN (International Bank Account Number) opisuje norma ISO 13616 (aktualne wydanie: ISO 13616-1:2020). Identyfikuje konkretny rachunek klienta w danym kraju i umożliwia automatyczne przetwarzanie płatności (STP) oraz walidację numeru w obrocie międzynarodowym: dwie cyfry kontrolne oblicza się według schematu MOD 97-10 z normy ISO/IEC 7064, więc systemy bankowe wychwycą przekłamany znak, zanim przelew wyjdzie.

Budowa polskiego IBAN-u: 28 znaków

Polski IBAN składa się z 28 znaków: liter PL i 26 cyfr. Te 26 cyfr to pełny krajowy numer rachunku (NRB) – IBAN powstaje przez dopisanie kodu kraju przed NRB.

Część	Długość	Znaczenie
PL	2 litery	kod kraju (Polska)
cyfry kontrolne	2 cyfry	liczone według schematu MOD 97-10
numer rozliczeniowy	8 cyfr	identyfikuje bank i jego jednostkę organizacyjną; numery nadaje NBP (ewidencja EWIB)
numer rachunku klienta	16 cyfr	nadawany przez bank

Przykład rozpisany

Poniższy IBAN jest poglądowy: numer rozliczeniowy jest prawdziwy (centrala Banku Pekao według wykazu NBP), ale 16-cyfrowy numer rachunku klienta – fikcyjny. Cyfry kontrolne policzyliśmy naprawdę, więc numer przechodzi walidację MOD 97-10.

PL41 1240 0001 1234 5678 9012 3456

Fragment	Co oznacza
PL	kod kraju – Polska
41	cyfry kontrolne (schemat MOD 97-10)
1240 0001	numer rozliczeniowy – centrala Banku Pekao; po tych cyfrach systemy rozliczeniowe rozpoznają bank odbiorcy
1234 5678 9012 3456	numer rachunku klienta (tu: przykładowy)

W obrocie krajowym ten sam numer funkcjonuje bez przedrostka, jako 26-cyfrowy NRB: 41 1240 0001 1234 5678 9012 3456.

Kiedy podajesz IBAN, a kiedy także BIC

• Przelew SEPA (w euro, wewnątrz obszaru SEPA) – wystarcza sam IBAN odbiorcy. Rozporządzenie (UE) nr 260/2012 (art. 5 ust. 7) zabrania dostawcom usług płatniczych wymagania BIC: w transakcjach krajowych od 1 lutego 2014 r., w transgranicznych od 1 lutego 2016 r. Bank sam ustala BIC na podstawie IBAN-u.
• Przelew SWIFT (poza obszar SEPA lub w walucie innej niż euro) – podajesz zwykle oba identyfikatory: IBAN wskazuje rachunek (dla krajów bez IBAN – numer w formacie lokalnym, czasem z kodem rozliczeniowym typu sort code), a BIC bank odbiorcy. Do tego dochodzą dane i adres odbiorcy, tytuł przelewu oraz opcja kosztowa (SHA, OUR lub BEN).
• Przelew przychodzący z zagranicy – nadawcy przekazujesz swój numer w formacie IBAN (z przedrostkiem PL) oraz kod BIC swojego banku; przy wpłacie z obszaru SEPA wystarczy sam IBAN.

Jak po kolei przygotować takie zlecenie, pokazuje poradnik przelew zagraniczny krok po kroku, a definicje pojęć zbiera słowniczek.