Czym jest kod SWIFT/BIC

Kodem SWIFT nazywa się potocznie identyfikator, który w normie ISO 9362 nosi oficjalną nazwę BIC (Business Identifier Code). To unikatowy „adres” instytucji finansowej w międzynarodowym obrocie płatniczym: przy przelewie zagranicznym kod BIC wskazuje bank odbiorcy, a numer IBAN – konkretny rachunek. Formalnie SWIFT to nazwa organizacji, a BIC – nazwa kodu; w codziennym języku oba określenia znaczą to samo.

Budowa kodu: 8 albo 11 znaków

Norma ISO 9362 zapisuje format kodu jako 4!c2!a2!c (8 znaków) lub 4!c2!a2!c3!c (11 znaków), gdzie „c” oznacza wielkie litery A–Z i cyfry 0–9, a „a” – wyłącznie litery. Kod składa się z czterech segmentów. Oto one na przykładzie kodu Banku Pekao – PKOPPLPW:

Segment	Znaki	Przykład	Znaczenie
bank (prefiks podmiotu)	4	PKOP	identyfikuje instytucję – tu Bank Polska Kasa Opieki S.A.
kraj	2	PL	Polska; dwuliterowy kod kraju wg ISO 3166-1
sufiks podmiotu	2	PW	dwa znaki alfanumeryczne dopełniające identyfikator podmiotu
oddział (opcjonalnie)	3	XXX	jednostka organizacyjna; pełna forma 11-znakowa to PKOPPLPWXXX

Pierwsze 8 znaków identyfikuje sam podmiot i wystarcza do wskazania banku. Opcjonalne 3 znaki tworzą kod 11-znakowy i oznaczają jednostkę organizacyjną podmiotu – lokalizację, departament albo usługę – w tym samym kraju. Jeden podmiot może mieć wiele identyfikatorów oddziałów. Prefiksy i identyfikatory oddziałów nadaje Registration Authority normy, czyli SWIFT.

Litery czy cyfry?

Kod nie musi składać się z samych liter. Od wydania normy z 2014 r. prefiks podmiotu może zawierać także cyfry; wcześniej pierwsze cztery znaki były wyłącznie literowym kodem banku. Sama norma podaje przykłady ABCDFRPP (bez oddziału) i WG11US335AB (z oddziałem). Polski przykład z cyfrą to kod Banku Pocztowego: POCZPLP4.

Kody oddziałowe w polskich bankach

Większość polskich banków używa jednego kodu dla wszystkich klientów. Wyjątkiem jest mBank, który publikuje dwa: BREXPLPWMBK dla klientów indywidualnych, firmowych i private banking oraz BREXPLPWXXX dla klientów MSP i korporacji. Końcówka XXX zastępuje identyfikator oddziału, gdy kod nie wskazuje konkretnej jednostki – dlatego 8-znakowy BREXPLPW i 11-znakowy BREXPLPWXXX to ten sam kod.

Norma ISO 9362

Obowiązującym wydaniem normy jest ISO 9362:2022 „Banking – Banking telecommunication messages – Business identifier code (BIC)” – wydanie piąte, opublikowane w kwietniu 2022 r. Zastąpiło ono wydanie czwarte z 2014 r. i miało charakter porządkowy. Normę przygotował komitet ISO/TC 68 (usługi finansowe), podkomitet SC 8. Rejestrację kodów prowadzi wyznaczona w normie Registration Authority – tę rolę pełni SWIFT. Międzynarodowy katalog kodów BIC jest publicznie dostępny: wyszukiwarkę udostępnia swift.com, a serwis Registration Authority działa pod adresem iso9362.org.

Do czego kod służy

Według zakresu normy BIC służy do adresowania komunikatów, kierowania transakcji i identyfikacji stron operacji finansowych. Dla klienta banku ma to trzy praktyczne konsekwencje:

• Przelew zagraniczny SWIFT. Bank nadawcy wymaga numeru IBAN odbiorcy oraz kodu BIC jego banku – na tej podstawie komunikat płatniczy trafia do właściwej instytucji. Procedurę omawiamy w tekście przelew zagraniczny krok po kroku.
• Przelew SEPA. Tu kodu podawać nie trzeba: rozporządzenie (UE) nr 260/2012 zakazuje w art. 5 ust. 7 żądania BIC od klienta. Wystarcza IBAN, z którego bank sam odczyta właściwą instytucję.
• Identyfikacja instytucji. Kod BIC identyfikuje bank także poza przelewami – w komunikatach międzybankowych, rejestrach i dokumentach.

BIC a IBAN

Oba identyfikatory podaje się zwykle razem, ale pełnią różne role. BIC (ISO 9362) wskazuje instytucję. IBAN (ISO 13616) wskazuje konkretny rachunek klienta. Polski IBAN ma 28 znaków: litery PL i 26 cyfr, na które składają się 2 cyfry kontrolne, 8-cyfrowy numer rozliczeniowy banku i 16-cyfrowy numer rachunku.

SWIFT to organizacja, BIC to identyfikator

„Kod SWIFT” i „kod BIC” to w praktyce synonimy, ale warto rozumieć różnicę. SWIFT to międzynarodowa organizacja: utrzymuje sieć, którą banki przesyłają między sobą komunikaty płatnicze, i pełni rolę Registration Authority normy ISO 9362 – nadaje kody i prowadzi ich katalog. BIC to sam identyfikator zbudowany według normy. Potoczna nazwa „kod SWIFT” wzięła się stąd, że kod jest używany przede wszystkim w komunikatach przesyłanych siecią SWIFT.

Kod swojego banku znajdziesz w tabeli kodów SWIFT polskich banków. O tym, gdzie jeszcze szukać kodu i jakich pomyłek unikać, piszemy w poradniku Jak znaleźć kod SWIFT swojego banku.